Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2024 yılı Sosyal Koruma İstatistikleri’ni yayımladı. Buna göre sosyal koruma harcaması, 2024 yılında bir önceki yıla göre yüzde 84,1 artarak 4 trilyon 964 milyar 532 milyon TL olarak gerçekleşti.
Açıklanan toplam harcamanın yüzde 98,2’sini 4 trilyon 875 milyar 751 milyon TL ile sosyal koruma yardımları oluşturdu. Sosyal koruma yardımlarında en büyük harcama kalemi 2 trilyon 276 milyar 594 milyon TL ile emekli/yaşlılara yapılan ödemeler oldu. Bu kalemi 1 trilyon 528 milyar 756 milyon TL ile hastalık/sağlık bakımı harcamaları izledi.
GSYH’nin yüzde 11,1’i sosyal korumaya gitti
Sosyal koruma harcamalarının gayrisafi yurt içi hasıla (GSYH) içindeki payı 2024 yılında yüzde 11,1 olarak kaydedildi. Sosyal koruma yardımlarının GSYH içindeki payı ise yüzde 10,9 oldu.
Risk/ihtiyaç grupları bazında değerlendirildiğinde, emekli/yaşlılara yapılan harcamaların GSYH içinde yüzde 5,1 ile en büyük paya sahip olduğu görüldü. Bunu yüzde 3,4 ile hastalık/sağlık bakımı harcamaları ve yüzde 1,1 ile dul/yetim harcamaları takip etti.
Yardımların yüzde 11,3’ü şartlı verildi
Sosyal koruma yardımlarının yüzde 11,3’ünün şartlı olarak verildiği belirtildi. Şartlı yardımlar içinde en büyük payı yüzde 51,2 ile aile/çocuk yardımları aldı. Ardından yüzde 19,3 ile engelli/malul yardımları ve yüzde 12,3 ile hastalık/sağlık bakımı yardımları geldi.
Yardımların yüzde 62,5’i nakdi yapıldı
Sosyal koruma yardımlarının yüzde 62,5’inin nakdi olarak verildiği kaydedildi. Nakdi yardımlar içinde en büyük pay yüzde 74,2 ile emekli/yaşlılara yapılan yardımlar oldu. Bunu yüzde 16,1 ile dul/yetim yardımları ve yüzde 4,1 ile aile/çocuk yardımları izledi.
Gelirin en büyük kaynağı devlet katkıları
Sosyal koruma gelirlerinin yüzde 41,8’ini devlet katkıları oluşturdu. Gelirlerde yüzde 29,4 ile işveren sosyal katkıları, yüzde 21,6 ile koruma kapsamındaki bireylerin yaptığı sosyal katkılar öne çıktı.
Maaş alan kişi sayısı 17 milyon 477 bine yükseldi
Sosyal koruma kapsamında emekli/yaşlı, dul/yetim ve engelli/malul maaşı alan kişi sayısı 2023 yılında 16 milyon 893 bin iken, yüzde 3,5 artışla 2024’te 17 milyon 477 bin kişiye yükseldi. Sosyal koruma kapsamında maaş yardımı sayısı ise 2023’te 17 milyon 719 bin iken, 2024’te 18 milyon 344 bin oldu.