Kırmızı bir kutu ve üzerinde üç harf… OED.
Geçenlerde haberleri tararken tam da bu görüntüde durakladım.

Bu cihaz, aslında sıradan bir tıbbi gereçten çok daha fazlası. Bir insanın aniden duran kalbine ilk müdahaleyi yapıp onu hayata bağlayan otomatik şok cihazı.

Ambalajı mütevazı ama görevi devasa…

Peki, gün içinde fark etmeden yanından geçip gittiğimiz bu kutuların ne işe yaradığını kaçımız biliyoruz? Daha da önemlisi; şu an durduğumuz yere en yakın cihazın nerede olduğundan haberimiz var mı?

Kalp aniden durduğunda, ambulans sirenini duyana kadar geçen ilk birkaç dakika altın değerindedir. O dakikalarda bir mucize yaratmak için sağlık çalışanı olmaya da gerek yok. Kutuyu açtığınız an cihaz size Türkçe sesli talimatlarla ne yapmanız gerektiğini adım adım söylüyor. Yani “Yanlış bir şey yaparım” korkusu tamamen yersiz.

Şehirlerimizde bu cihazların sayısı gün geçtikçe artıyor; tren istasyonlarına, alışveriş merkezlerine, spor alanlarına yerleştiriliyor.
Fakat cihazın duvarda asılı durması tek başına yetmiyor. Binalardaki yangın tüplerinin yerini az çok biliriz; peki hayat kurtaracak bu cihazların yerini neden bilmiyoruz? Harita uygulamalarımızda en yakın nöbetçi eczaneyi bulabildiğimiz gibi bu noktaları da tek tıkla görebilmeliyiz.

Batı ülkelerinde sokak başlarında görmeye alışık olduğumuz bu sistemler, ne yazık ki ülkemizde henüz emekleme aşamasında. Cihazın fiziksel yokluğundan ziyade, halkın OED’nin ne işe yaradığını ve nasıl kullanılacağını bilmemesi önümüzdeki en büyük engel.
Bir gün bir otobüs durağında veya bir parkta yanımızdaki biri aniden yere yığılabilir. O anki çaresiz panik ile koşup o kutuyu kavramak arasındaki süre, bir insanın hikâyesinin devam edip etmeyeceğini belirleyecek.

Sokaklarımızda cihazlar çoğalsın; ama daha da önemlisi, o kutuların varlığını ve yerini hepimiz öğrenelim. Çünkü saniyelerle yarışılan o anlarda, o kutunun yerini bilmek en yakınımızın hayatını kurtarabilir.

Buradan Konya Büyükşehir Belediyesi’ne de açık bir çağrıda bulunmuş olalım: Şehrimizin kilit noktalarındaki OED varlığını artırarak ve yerlerini dijital haritalarda görünür kılarak bu toplumsal bilince öncülük edelim.