Konya’da dededen toruna aktarılan katrancılık mesleği, Mevlana Meydanı çevresinde faaliyet gösteren küçük bir dükkânda yaşamaya devam ediyor. Yaklaşık 65 yıldır mesleğini sürdüren ve kentte “katrancı baba” olarak tanınan 80 yaşındaki Nafiz Ünalacak, sağlık sorunları nedeniyle işi oğlu Tevfik Ünalacak’a devretti. Geleneksel yöntemlerle üretilen sedir katranı ise hem hayvancılıkta hem de insanlar tarafından farklı amaçlarla kullanılmaya devam ediyor.
Asırlık bir zanaati ayakta tutmaya çalıştıklarını belirten Nafiz Ünalacak, küçük yaşlarda başladığı mesleğini kapatmamak için oğluna devrettiğini söyledi. Ünalacak, “Rahatsızlandığım için işi oğluma bıraktım. Ben de dükkânda fahri olarak yardımcı oluyorum. Katran eskiden sanayide daha çok kullanılırdı. Teknolojinin gelişmesiyle bu alan daraldı ama hayvancılıkta ve doğal ürünlere ilginin artmasıyla yeniden talep görmeye başladı” dedi.
Sedir katranının doğal yapısı nedeniyle ilgi gördüğünü ifade eden Ünalacak, hayvan hastalıklarının yanı sıra insanlar tarafından da tercih edildiğini belirtti. Katranın özellikle nefes darlığı, akciğer rahatsızlıkları ve bazı iç hastalıklarında kullanıldığını söyleyen Ünalacak, “Bir bardak suya bir iki damla damlatılarak tüketiliyor. Faydasını görenler birbirine tavsiye ediyor” diye konuştu.
Mesleği babasından devralan 44 yaşındaki Tevfik Ünalacak ise sedir katranının üretim sürecinin oldukça zahmetli olduğunu vurguladı. Ünalacak, “Sedir ağacının gövdesinden alınan parçalar çukur içine yerleştirilir. Çukur kapatılır ve üzerinde ateş yakılır. Isıyla birlikte ağacın özü sızmaya başlar. Tamamen geleneksel bir yöntemle elde edilir. Ağacın özü, insanlara şifa oluyor” ifadelerini kullandı.
Katranın tadının acı olduğunu belirten Ünalacak, bu durumun faydasını da beraberinde getirdiğini söyledi. Sedir katranının cilt ve saç sağlığına da iyi geldiğini aktaran Ünalacak, “Saç dökülmesine neden olan mantar gibi sorunların önüne geçer. Saç köklerini güçlendirir” dedi.
Sedir katranının küçük şişelerde 200 liradan satıldığını kaydeden Ünalacak, çam katranının ise kilo bazında satışa sunulduğunu belirtti. Sedir ağacının oldukça kıymetli bir ağaç olduğunu vurgulayan Ünalacak, “Bu iş dedemden babama, babamdan bana kaldı. Yaklaşık 100 yıllık bir geçmişi var. Biz de bu mirası yaşatmaya çalışıyoruz. Dükkanımızda lavanta yağı, kantaron yağı gibi doğal ürünler de bulunuyor. Gelen herkese yardımcı olmaya çalışıyoruz” diye konuştu.