Son zamanlarda sosyal medya kullanımı ve şiddet içerikli oyunların artmasıyla okullardaki akran zorbalığı da gittikçe artıyor. Özellikle okullarda sözlü, fiziksel ve psikolojik sorunlar yaşayan çocuklar ileri yaşlarda daha büyük sorunlarla karşılaşabiliyor.
Akran zorbalığı son yıllarda sosyal medyada yayınlanan olumsuz video içerikleri ve şiddet oyunları nedeniyle özellikle çocuklar arasında artış gösteriyor. Çocuklar arasında büyük boyutlara ulaşan akran zorbalığı olarak bilinen sözlü, fiziksel ve psikolojik şiddete maruz kalan çocuklar ileri yaşlarda ise daha büyük sorunlarla karşılaşabiliyor.
Okulların açılmasıyla sorunlar da başladı
Okulların açılmasıyla beraber öğrencilerde hem uyum sorunları, hem de akran zorbalığı bir araya gelmeye başladığına dikkat çeken Rehberlik Uzmanı Özcan Aladağ, şu ifadeleri kullandı:
“Okula uyum ve akran zorbalığı birbirini direkt olarak etkileyen iki konudan biri ve okula uyum da zorlanan öğrenci zorbalığa yönelebiliyor. Zorbalığa maruz kalan öğrenci de okuldan soğuyabiliyor. Akademik başarısızlık ve psikolojik sorunları ortaya çıkabiliyor. Okula uyumda temel nedenlere baktığımız zaman öğrencilerde bir ayrılık kaygısı, akademik başarının ne olacağı korkusu sosyal boyut yeni arkadaşlar edinme gibi karşımıza çıkıyor. Bu öğrencilerde akran zorbalığına baktığımız zaman fiziksel, sözlü, sosyal ve siber olmak üzere farklı akran zorbalıkların olduğunu görüyoruz. Birçok öğrenci arkadaşlarına fiziksel olarak şiddet uygulayabiliyor. Birçok öğrenci de sözlü olarak arkadaşlarının kıyafetleriyle, fiziksel özellikleriyle alay edebiliyorken, kimisi de arkadaşlarını oyuna almama, onları dışlama ve yalnızlaştırma, ötekileştirme gibi sorunlar ortaya çıkabiliyor.”
Akran zorbalığının sanal ortama taşındığına dikkat çeken Aladağ, “Bir de günümüzün temel problemlerinden biri de siber dediğimiz akran zorbalıkları karşımıza çıkıyor. Özellikle gençlerde akran zorbalığının günümüzdeki yolu siber zorbalık var. Birçok öğrencinin sosyal medyada uzunca vakit geçirmeleri ve ailelerin bu alanı kontrolsüz bir şekilde öğrencilere bırakması siber zorbalıkları biraz daha artırmış durumda” şeklinde konuştu.
Okula gitmeme eğilimi
Akran zorbalığına uğrayan öğrencilerdeki belirtilere değinen Özcan Aladağ, şöyle konuştu:
“En önemli şey okula bir istek olduğunu görüyoruz. Okula gitmeme eğilimlerinin fazlaca olduğunu söyleyebiliriz. Bu hem ilkokul, hem ortaokul, hem de lise düzeyinde karşımıza çıkıyor. Sebepsiz bir karın ağrısı, baş ağrısı şikayetleri var. Aileleri tarafından doktora götüren öğrencilerin böyle bir fiziksel sebepleri olmamasına bir ağrı şikayetlerinin olduğunu söyleyebiliriz. İçe kapanma, yalnızlaşma ve öz güven problemleri ortaya çıkıyor. Bir de öğrencilerin özellikle hem orta yaştaki hem de büyük yaştaki öğrencilerde eşyaların kaybolması ve birçok eşyaların yerine konmaması gibi karşımıza geliyor. Önemli olan özelliklerden biri de öğrencilerin olaylar karşısında tutarsız, birbiriyle ilişkisiz açıklamalar ortaya koyması akran zorbalığının en önemli belirtileri olarak çıkıyor.”
Okullarda öğretmenler ve rehber öğretmenlere çok fazla görev düştüğünü aktaran Aladağ, “Akran zorbalığına baktığımız zaman öğrenciler, günün büyük bir bölümünü okullarda geçiriyorlar ve tabii ki burada okullarda öğretmenlere, rehber öğretmenlere, psikolojik danışmanlara çok fazlaca görev düşmekte. En önemlisi öğretmenlerin öğrencilerini tanıması gerekiyor. Birçok eğitimcinin birçok öğrencisi var ama bu öğrencilere mutlaka zaman ayırmalı ve onları tanımalı. Onların özelliklerini tanıyabilmeli.” dedi.
“Aileler sosyal medyadan uzak durması gerekiyor”
Ailelerin mutlaka çocuklarını dinlemeli ve onları çok iyi tanımaları gerektiğinin önemine vurgu yapan Aladağ, sözlerini şöyle tamamladı:
“Onları desteklemeleri gerekiyor. Yani okuldan gelen bir çocuğun ailesi tarafından mutlaka dinlenmesi gerekiyor. Okulda ne tip faaliyetler gördüğü, bu faaliyetlerde ne tip durumlarla ortaya çıktığını anne ve babaların dinlemesi gerekiyor. Tabii anne ve babaların bunların dinlemesi için kendilerinin de çocuklarına vakit ayırarak sosyal medyadan uzak durması gerekiyor. Şayet böyle bir durum varsa ve içinden çıkılmaz bir durum da varsa mutlaka ailelerin profesyonel bir destek alması gerekiyor.
Özellikle sosyal medya kullanımına ailelerin dikkat etmesi gerekiyor. Çünkü bu sosyal medyada izlenen videolar öğrencilerde birçok farklı duyguyu bir araya getirebiliyor. Öğrenciler de bunun en güzel yapma imkanının okul ortamı olduğunu görüyorlar. Bu nedenle kontrolsüz bir sosyal medyanın öğrencilere zarar verdiğini söyleyebiliriz.”